logo


แนะนำเนื้อหาโดยสังเขป

เครือข่ายสภองค์กรชุมชนลุ่มน้ำโขง 7 จังหวัดภาคอีสาน ร่วมกับองค์กรภาคีที่เกี่ยวข้อง ดำเนินการเก็บข้อมูลผลกระทบต่อคนลุ่มน้ำโขง รวมทั้งสิ้น 15 พื้นที่ ในเขต 7 จังหวัดภาคอีสาน และได้คัดเลือกพื้นที่ตัวอย่างเพื่อศึกษาข้อมูลระบบนิเวศน์ย่อย จำนวน 2 หมู่บ้าน คือ (1) หมู่บ้านภูเขาทอง หมู่ 7 ต.บ้านม่วง อ.สังคม จ.หนองคาย จำนวน 32 ครัวเรือน รวม 106 คน และ (2) หมู่บ้านหอคำเหนือ หมู่ 13 ต.หอคำ อ.เมือง จ.บึงกาฬ จำนวน 95 ครัวเรือน รวม 404 คน

15 yumbol Mekong

ผลการศึกษาพบว่า 

วิถีการดำเรงชีวิตและการประกอบอาชีพเช่น การประมง การปลูกพืชริมตลิ่ง การปลูกข้าว การร่อนทอง และอาชีพในแหล่งท่องเที่ยวของแม่น้ำโขง ทั้งหมดยังเป็นกิจกรรมที่พึ่งพาและสัมพันธ์โดยตรงกับจังหวะการขึ้นลงของระดับน้ำ เป็นระบบนิเวศย่อยที่มีในพื้นที่ศึกษาถึง 13 ระบบ อาทิ แก่ง , ถ้ำ , หนอง , ดอน ฯลฯ และ จากการสังเกตอย่างต่อเนื่องหลายปีที่ระดับน้ำ  มีการเปลี่ยนแปลงผิดปกติในฤดูฝนและฤดูแล้ง จะส่งผลกระทบต่อกิจกรรมการผลิตของชาวบ้านที่พึ่งพาแม่น้ำโขง ทั้งการประกอบอาชีพเพื่อสร้างรายได้ในครัวเรือน และการบริโภค ตลอดจนวงจรการอพยพ การวางไข่ของปลา

ซึ่งผลกระทบที่สำคัญคือ การพังทลายของตลิ่งแม่น้ำโขง ที่สร้างความเสียหายทางเศรษฐกิจ  ในปี 2556 เฉพาะจังหวัดเลยและมุกดาหาร รวม 14 ราย พบว่าตลิ่งพังจำนวน 26.75 ไร่ คิดเป็นมูลค่าความเสียหาย 8,350,000 บาท ประกอบกับ รายงานของคณะกรรมาธิการแม่น้ำโขงชี้ว่า การสร้างเขื่อนไฟฟ้าบนแม่น้ำโขงตอนล่างทั้ง 12 เขื่อนจะทำให้แม่น้ำโขงกลายเป็น “อ่างเก็บน้ำถาวร” ถึงร้อยละ 54 ของความยาวลำน้ำ และพันธุ์ปลาอย่างน้อย 41 สายพันธ์จะเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์ มีประชาชนอย่างน้อย 106,942 คน ได้รับความเดือดร้อนโดยตรง ยังผลให้สูญเสียมูลค่าทางการประมงอาจสูงถึง 476 ล้านเหรียญสหรัฐต่อปี โดยสรุปแล้ววิถีชีวิตของคนชุมชนริมโขง ยังคงพึ่งพาระบบนิเวศน์และธรรมชาติที่ได้เรียนรู้สืบทอดกันมาอย่างแยกไม่ออก ดังนั้น ความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นจึงมีความเสี่ยงที่จะทำให้ชุมชนริมโขงหาทางออกได้ยาก ทั้งการปรับตัวของชุมชน ภูมิปัญญาท้องถิ่น และความสมบูรณ์ของทรัพยากรธรรมชาติ ซึ่งจะส่งผลถึงความมั่นคงทางอาหารในอนาคตนี้

Mekong-dams

ดาวโหลดเอกสารได้ที่

final

 

Loading...
Loading...